Linh Nga Niê Kdăm
taytrung 4 tay trung quangcao1.gif Tây trung 1
1 2 3 4

Tin tưởng nơi anh

Được viết bởi : Admin | Ngày 2015-03-03

                                                                                  Lễ cưới Ê đê

Truyện ngắn H'Xíu H'Mok

-         Hay mình cứ cưới đi anh.

Cô rụt rè đề nghị khi hai người ngồi tâm sự bên bờ suối Ea Drăng vào một đêm trăng sáng.

-         Không nên em ạ, chúng mình hãy đợi thêm một thời gian, chúng ta sẽ thuyết phục bố mẹ em. Anh tin với sự chân thành và tình yêu của chúng mình, bố mẹ em sẽ thay đổi suy nghĩ và đồng ý cho tụi mình bên nhau. Em hãy tin anh, sẽ không lâu lắm đâu.

-         Nhưng em sợ…

Anh đưa vội ngón tay đặt lên môi cô để ngăn điều cô sắp nói ra, rồi nhẹ nhàng đặt lên đó một nụ hôn ngọt ngào thật sâu. Nụ hôn khiến cả hai say đắm, đủ để cô gạt đi sự sợ hãi vừa nhen lên trong lòng và tiếp tục với sự tin tưởng nơi anh, nơi tình yêu mà hai người đã xây đắp bao lâu nay.

Anh và cô quen biết nhau từ hồi phổ thông, hai người là bạn cùng lớp. Trong lớp, cô là lớp phó văn nghệ. Cô có giọng hát trong veo, ngọt ngào, mỗi khi cất lên những bài hát, nhất là làn điệu then bên cây đàn tính, không ít những chàng trai phải nín thở lắng nghe với sự chú tâm thật sự. Là con gái Tày, cô sở hữu nước da trắng ngần, đôi mắt tròn biết nói và nụ cười duyên. Trong lớp có không ít chàng trai để mắt thích cô, trong số đó có anh. Thực ra trong lớp anh không có gì nổi bật. anh là một học sinh bình thường, hiền lành ít nói, anh cũng ít tham gia hoạt động phong trào với lớp. Tuy học trường nội trú nhưng anh thường xuyên đi về chứ không ở trong kí túc xá, mặc dù nhà anh cách trường cũng gần chục cây số. Trong lớp anh ngồi sau cô một bàn, cô học khá hơn anh nên cô chủ nhiệm xếp hai người thành đôi bạn cùng tiến. Cô luôn nhiệt tình chỉ cho anh cách giải bài toán khó hay kiên trì giảng lại bài văn ban sáng anh lờ mờ ngủ gục nên không hiểu rõ. Cô biết hoàn cảnh gia đình anh cũng như lí do vì sao anh không vào ở nội trú thay vì đạp xe cả chục cây số mỗi buổi sáng đi học.

Quen biết nhau lâu vậy nhưng phải đến năm lớp 12, trong một lần cắm trại với lớp, anh mới dám rủ cô đi dạo trong sân trường trước nhiều con mắt ngạc nhiên lẫn ghen tức của nhiều chàng trai để ý mà không được cô đáp lại. Hai người bước đi thật chậm, từng bước từng bước trên con đường đất pha sỏi, loại đất quen thuộc của quê nhà nơi anh sinh ra và lớn lên, trong sự im lặng, chỉ có tiếng sỏi lạo xạo dưới bước chân.

-         Y Dinh gọi Vy ra có gì không? Nếu không thì Vy quay lại với lớp đây, lớp mình còn phải tập lại tiết mục văn nghệ để tối nay biểu diễn nữa đó.

Cô chủ động lên tiếng phá tan sự im lặng giữa hai người, anh khựng lại bối rối.

-         Thực ra, mình có điều này muốn nói với Vy, nhưng không biết phải nói thế nào cả… mình sợ Vy sẽ cười chê mình…

-         Có chuyện gì mà Y Dinh ấp úng vậy, nếu gặp khó khăn gì Dinh cứ nói ra, giúp được mình và các bạn sẽ giúp Dinh mà.

-         Không, không phải đâu… chuyện này… cái này…

-         …

-         Vy ơi, cái váy này mặc thế nào…?

Có tiếng gọi cất lên từ phía lều trại của lớp gọi Vy khiến cả hai giật mình, Vy luống cuống chạy lại phía đó sau ánh nhìn tiếc nuối.

-         Xin lỗi Dinh, có chuyện gì tí nữa mình nói tiếp nhé, Vy phải về lều với lớp đây.

Thực ra, Vy cũng loáng thoáng hiểu ra điều mà Y Dinh định nói, nhưng Vy biết, chàng trai người M’nông ấy nhút nhát lắm, không dễ nói ra những lời ấy đâu. Suốt thời gian học chung trên lớp và những buổi trưa tranh thủ học nhóm, những buổi chiều học thể dục, quốc phòng và cả những giờ phụ đạo ngoại khóa gần đây, Vy đã nhận thấy sự đổi khác của Dinh, anh nhiệt tình với các hoạt động hơn, hay nở nụ cười hơn, điều mà từ lớp 10 tới giờ anh ít khi thể hiện. Anh trở nên cởi mở với mọi người, nhiệt tình giúp đỡ bạn bè khi họ có việc nhờ. Anh cũng hay trộm nhìn cô và bối rối quay đi khi cô chợt ngẩng lên nhìn anh, hai ánh mắt chạm nhau. Vy cũng không rõ từ khi nào, mình bắt đầu có cảm tình với Dinh. Cô thấy vui mỗi khi ở bên anh, thích nghe tiếng cười của anh, thích cái sự đăm chiêu của anh khi giải một bài toán khó và hân hoan rạng rỡ khi giải ra bài toán ấy. Thật ra anh khá thông minh và hóm hỉnh, chỉ là bình thường anh ít khi bộc lộ mà thôi. Đôi khi, vào giờ tự học buổi tối hay vào những ngày nghỉ, cô chợt cảm thấy nhớ anh da diết, mong được gặp anh, và sáng hôm sau nếu anh có đi học trễ là cô lại bồn chồn không yên.

Đêm ấy, sau khi chương trình văn nghệ kết thúc, dù chỉ dành được giải nhì nhưng cả lớp 12C ai cũng hân hoan vui mừng, mọi người kéo nhau về lều chuẩn bị cho tiết mục “ăn chơi” của lớp, Vy và Dinh cố bước thật chậm và tụt lại phía sau, Vy kéo nhẹ tay Dinh.

-         Hồi chiều Y Dinh định nói gì với Vy à?

-         À…ừ…thật ra là…mình muốn nói…

-         Mình cũng có điều này muốn nói với Dinh. Nhưng thôi, Dinh nói trước đi.

-         À …Vy nói trước đi

-         Được rồi, vậy chúng mình cùng nói nhé.

-         Dinh… thích Vy…

-         Vy thích Dinh!

Y Dinh tròn mắt ngỡ ngàng, Vy mỉm cười thẹn thùng, đôi mắt sáng lấp lánh trong ánh đèn đủ màu hắt lại từ khu trại. Sau giấy phút ngỡ ngàng ấy, đôi mắt Dinh lấp lánh nở nụ cười rạng ngời hạnh phúc, cảm giác lâng lâng lơ lửng như thể điều Dinh mới nghe không phải là sự thật mà chỉ là nghe nhầm vậy. Đám con gái lớp 12C từ đâu ùa lại la ầm lên một cách đầy thú vị. “wao… bắt quả tang hai anh chị nhé... Dinh ơi sướng nhé… Ôi, tỏ tình mà chỉ thế thôi à… Cái Vy đỏ mặt rồi kìa… Dinh ơi, sao đơ ra thế” Đám bạn nhao nhao còn hai nhân vật chính thì ngượng ngùng đỏ mặt. Đêm ấy là một đêm trại đáng nhớ với lớp 12C, đặc biệt là đối với Vy và Dinh.

Tốt nghiệp phổ thông với bao dự định và ước mơ nhưng con đường phía trước không hoàn toàn rộng mở bằng phẳng, Y Dinh không học lên mà đi làm công nhân để phụ giúp gia đình, lo cho các em tiếp tục đi học. Gia đình Vy biết về quan hệ của hai người nên bắt Vy ra Hà Nội học trung cấp thay vì học gần nhà. Vy khóc trên vai Dinh trước đêm cô lên xe ra Hà Nội.

-         Hay là em bỏ, không đi học anh nhé.

-         Không được, em phải đi học chứ, em đừng làm trái lời bố mẹ, họ sẽ buồn đấy.

-         Nhưng em không muốn xa anh, không muốn xa nơi này.

-         Chỉ hai năm thôi mà, anh sẽ đợi em.

-         Thật chứ, anh sẽ đợi thật chứ?

-         Thật, anh sẽ đợi mà… Nếu có cơ hội anh sẽ ra đó thăm em. Nhưng em cũng không được quên anh đâu nhé. Em học thật tốt rồi về với anh đấy.

Hai năm là khoảng thời gian nỗi nhớ nhung cứ dâng lên ngút ngàn, những lá thư dài đầy tình cảm nối kết hai người gần nhau hơn. Dù đã vào thời đại công nghệ, có những cuộc điện thoại dài cả tiếng đồng hồ thủ thỉ trong đêm nhưng với họ, những bức thư vẫn như một phần hạnh phúc nối kết tình yêu ở hai đầu nỗi nhớ. Có đôi lần, nỗi nhớ nhung ấy dâng cao đến nỗi chàng trai M’nông leo lên xe khách vượt cả ngàn cây số để ra thủ đô thăm người yêu được một ngày rồi lại lật đật bắt xe về, tính ra, thời gian họ gặp nhau còn ít hơn khoảng thời gian anh ngồi trên xe khách. Nhưng điều ấy có là gì khi nỗi nhớ và tình yêu của họ dâng lên mãnh liệt. Hai năm trôi qua, Vy học xong và chọn về quê thực tập trước khi tốt nghiệp. Hai tháng thực tập ngắn ngủi ấy là khoảng hạnh phúc với họ, nhưng cũng vào thời gian ấy, gia đình Vy quyết liệt phản đối hai người đến với nhau. Mẹ Vy đã tìm được đám ưng ý cho con gái, bà không muốn con mình lấy một người dân tộc khác mà lại nghèo khó, không có bằng cấp nghề ngỗng đàng hoàng. Làm cha mẹ, ai chẳng mong con cái mình được hạnh phúc và có cuộc sống đầy đủ. Vy cũng hiểu điều đó, nhưng đám mà mẹ ưng ý thì Vy lại chẳng có chút cảm tình nào, người ấy hơn Vy cả chục tuổi, mà quan trọng hơn là Vy không hề yêu anh ta, mọi tình cảm và cả trái tim Vy dành hết cho Dinh rồi. Dù cô có thuyết phục thế nào mẹ cũng không chịu chấp nhận tình yêu của cô, bản thân cô cũng cương quyết không nghe theo sự sắp đặt của cha mẹ. Những lần hẹn hò của hai người ít đi và cũng ngắn hơn, nhưng anh vẫn động viên cô, khuyên cô hãy bình tĩnh và từ từ thuyết phục gia đình. Sau hai tháng thực tập, Vy trở lại Hà Nội để chuẩn bị tốt nghiệp, thời gian này, mẹ cô cũng lo hồ sơ cho con gái xin về làm gần nhà với sự giúp đỡ của “chàng rể tương lai” mà bà đã ưng ý. Vy trở về nhà mà trong lòng đau đớn, cô nhớ Dinh đến nhói lòng, càng giận mẹ vì tự ý sắp xếp sẵn cuộc đời mình mà không để cô hay biết. Vy tự nhốt mình trong phòng, không ăn uống mà chỉ khóc suốt, cha mẹ nói nặng nhẹ thế nào cũng không nghe. Bà mẹ giận ra mặt, còn “chàng rể tương lai” thì cảm thấy khó xử và dần dà anh cũng ít lui tới thăm Vy như trước.

Đêm ấy, Vy lẻn ra khỏi nhà đến chỗ hẹn với Y Dinh, Dinh đã đợi ở đó tự bao giờ. Họ ôm chặt nhau sau bao ngày xa cách, cái ôm chặt đến nghẹt thở bên dòng suối vẫn hiền hòa xuôi dòng trong màn đêm, có con chim bay đi kiếm ăn xa xa trên cành cây vọng lại phành phạch.

-         Anh sẽ đi Sài Gòn làm việc.

-         Sao đột ngột vậy anh? Khi nào anh đi?

Vy lặng người khi nghe câu nói của Dinh, tự dưng trong cô trào dâng cảm xúc gì đó như hụt hẫng, đau đớn.

-         Có lẽ ngày kia, anh sẽ vào khu công nghiệp làm, nghe nói bên đó lương cũng khá hơn em à.

-         Sao anh đi vội vậy, em chỉ mới về đây mà. Mà sao giọng anh khác vậy? có phải có chuyện gì không? Nói em nghe đi…

-         Không có gì đâu em, vì chú của anh mới xin được cho anh… Em yên tâm, anh sẽ đi làm một thời gian thôi,… em ở nhà nhớ phải ăn uống vào nhé, dạo này thấy em gầy đi nhiều đấy.

-         Em không sao, chỉ là em nhớ anh thôi. Anh đi có lâu không?

-         Anh cũng chưa biết nữa, chắc khoảng vài năm em ạ.

-         Vậy… em sẽ đợi anh nhé, anh nhớ phải về với em đấy, không được quên em đâu đấy. Phải giữ liên lạc với em, kể cho em nghe anh sống thế nào. À, anh cũng phải chăm sóc bản thân đấy… Anh hứa nhé.

-         ừ, anh nhớ mà…

Những ánh sao lấp lánh trên cao chiếu xuống bóng hai người tựa vai nhau in trên mặt nước. Vy cảm thấy ấm áp vô cùng, cô không biết rằng lúc này trong lòng Y Dinh đang ngổn ngang những nỗi niềm đau đớn. Lúc chiều, mẹ Vy đã gặp riêng Y Dinh để yêu cầu anh rời xa con gái bà, bà nói anh chính là người đang khiến Vy phải đau khổ, rằng anh đã xen vào tình cảm giữa mẹ con họ, anh là người khiến Vy chống lại ý muốn của bố mẹ, tự hành hạ bản thân và suốt ngày tự giam mình trong bốn bức tường. Lời yêu cầu có phần như nài nỉ khiến anh đau đớn, anh cũng hiểu bà lo cho con gái nên càng không thể chối từ, anh cũng lo cho Vy, không muốn cô phải đau khổ và tự hành hạ mình như thế. Anh chỉ xin bà cho anh được gặp để nói chuyện với Vy một lần trước khi đi.

Dinh vào Sài Gòn được một thời gian, anh cố gắng hạn chế liên lạc với Vy dù trong lòng nhớ cô vô cùng, nỗi nhớ cứ ngày đêm lởn vởn trong suy nghĩ của anh, càng cố gạt đi thì nó lại càng hiện rõ mồn một. Đã có lúc anh tưởng chừng không chịu đựng nổi sự nhớ nhung dày vò ấy, cầm điện thoại bấm số Vy một cách vô thức rồi sực tỉnh ra anh lại ném cái điện thoại lên gối. Anh lao vào công việc, xin làm tăng ca liên tục để khoảng thời gian trống ít đi, anh rời phòng trọ lúc bảy giờ sáng và về lại khi đồng hồ chỉ số 11 giờ đêm, toàn thân mệt mỏi rã rời, anh nằm vật xuống chiếu vùi mình vào giấc ngủ chập chờn trong căn phòng oi bức giữa trời Sài Gòn. Tiếng quạt quay vù vù ru anh vào giấc ngủ rời rạc, đâu đó vang lên tiếng cười của Vy, giọng nói ngọt ngào và tiếng hát then ngân lên da diết, trong vô thức, anh quơ tay nắm bàn tay cô và gọi tên cô. Giật mình tỉnh giấc, Dinh nhận ra chỉ là mình đang mơ…

Vy cương quyết không chịu đi làm chỗ mà mẹ đã nhờ người xin giúp, điều này khiến mẹ cô tức giận vô cùng, dỗ dành con gái không được, bà quay sang trách mắng. Và một hôm, trong lúc tức giận, bà không kiềm chế được đã đuổi cô ra khỏi nhà, dọa từ mặt Vy nếu cô vẫn cứ như vậy. Vy lẳng lặng gói ghém hành lý vào vali, dù chị gái có ngăn thế nào cô cũng làm thinh như không nghe thấy. Người mẹ buông một câu xẵng: “kệ nó, nó muốn đi đâu thì đi, đừng cản nó, tao không có đứa con gái như nó…”. Vậy là cô đã ra khỏi nhà, chưa kịp vui mừng thì cô chợt nhận ra mình chẳng có nơi nào để đi, không lẽ giờ lại xách túi đến nhà Y Dinh? Anh cũng đâu có ở nhà. Cô bấm điện thoại gọi cho anh, nhưng thuê bao không liên lạc được. Cô đành lủi thủi xách vali đến nhà cô bạn thân, ở nhờ một hôm và quyết định hôm sau sẽ bắt xe vô Sài Gòn.

Sài Gòn đón Vy bằng cái nắng chiều chạng vạng giờ tan ca, những con đường đông đúc, dòng xe nối nhau tấp nập chằng chịt, tiếng còi bóp inh ỏi, cô đứng mãi trên vỉa hè, ngập ngừng muốn qua đường mà không biết phải làm sao. Cô không biết đi đâu lúc này, thật ra thì cô không biết phải tìm Dinh ở đâu thì đúng hơn, cô hỏi dò đường đến khu công nghiệp, nhưng đã xế chiều, giờ này đi xin việc cũng không được, cô tìm đến một khu trọ và thuê được một căn phòng nhỏ gần đó.

Người ta bảo, những người yêu nhau thật sự sẽ tìm thấy nhau cho dù họ có ở nơi nào đi chăng nữa, có phải vì vậy mà Dinh và Vy có thể gặp lại nhau giữa đất Sài Gòn?

Vào một buổi chiều chủ nhật, sau khoảng thời gian Vy đặt chân đến Sài Gòn và xin vào làm công nhân may trong khu công nghiệp, cô vô tình thấy Y Dinh đang bước đi trên đường dẫn ra chợ. Ban đầu cô còn tưởng mình hoa mắt nhìn nhầm, nhưng không, đó đúng là Dinh, dáng đi ấy, tấm lưng ấy, cô không thể nào nhầm được. Vy bước đi thật nhanh, vừa đi vừa chạy đuổi theo, và cô gọi tên anh. Y Dinh quay lại, ba giây hoặc có thể nhiều hơn, cả hai cùng sững lại trước mắt người kia, nín thở để nghe bước thời gian đang ngừng chuyển động. Bất ngờ, không tin vào mắt mình, ngờ vực điều mình đang thấy, có cái gì đó len vào tim, hạnh phúc bật lên khiến ta không kịp hiểu ra hay bộc lộ ra được. Cả hai đang cùng chung cảm xúc đó. Giữa dòng người tấp nập qua lại, giữa những cái nhìn lướt qua tò mò hay lơ đãng, họ tìm thấy nhau, và ôm nhau thật chặt như thể sẽ bị lạc nhau lần nữa nếu buông tay nhau ra lúc đó.

-         Sao em lại ở đây? Anh có nằm mơ không? Anh nhớ em lắm… nhưng, sao em lại ở đây?

-         Sao anh không gọi cho em, anh đổi số rồi à, hay điện thoại anh bị làm sao? Em gọi cho anh mãi mà không được, cứ thuê bao liên tục… anh vẫn khỏe chứ, anh gầy đi nhiều quá, anh không chịu ăn uống hay sao vậy?

-         ….

Những câu hỏi được đưa ra liên tiếp, đáp lại cũng là những câu hỏi, như thể nếu không hỏi thì họ sợ người kia sẽ đi mất hay lạc mất vậy. Sau sự bối rối và bất ngờ của cuộc gặp lại tình cờ, Vy kể cho Y Dinh nghe về việc cô bị đuổi ra khỏi nhà, rằng cô đã đi tìm Dinh như thế nào, cô đang ở đâu và hiện nay cô sống ra sao. Có những giọt nước mắt lăn trên gò má, cả sự sụt sùi hờn giận vì anh không thèm liên lạc với cô, nhưng trên hết, lúc này, cô hạnh phúc vì đã gặp lại anh ở nơi mà cô chỉ có một mình không người thân quen. Dinh ôm chầm lấy Vy để cô không kịp thấy những giọt nước mắt vừa xuất hiện trên má anh nóng hổi, dù những lời mẹ Vy nói vẫn còn vang đâu đó trong anh, nhưng từ giây phút này, anh quyết định sẽ lờ đi những lời ấy.

-         Ngày mai, mình sắp xếp về quê em nhé.

Vy hột hoảng đẩy Dinh ra, nhìn trân vào mắt anh đầy thắc mắc.

-         Tại sao vậy anh?

-         Ngốc ạ, phải về quê để chuẩn bị chứ… em sẽ đồng ý lấy anh chứ?

-         Uhm… anh đang cầu hôn em đó hả, … nhẫn đâu?

Vy chợt đổi sang sắc thái lém lỉnh dù mặt vẫn còn nhòe ướt.

-         Anh…

-         Ngốc ạ, em đùa anh thôi, em vui lắm, em đồng ý…

Phải hơn một tuần sau họ mới bước lên chuyến xe khách để về quê vào một buổi sáng muộn trong cái nhốn nháo nhộn nhịp nơi phố thị và cái nắng chang chang đang chiếu trên đầu. Vy tựa đầu vào vai Y Dinh, trong lòng ngập tràn hạnh phúc. Cô biết con đường sắp tới sẽ còn nhiều gian nan, chông gai và còn trắc trở lắm, gia đình và những người thân của cô sẽ không dễ gì chấp nhận chuyện này, nhưng cô tin mình sẽ không lẻ loi, anh và tình yêu của anh sẽ bước đi trên con đường ấy cùng cô./.

 

Buôn Ma Thuột T4/2014.

 

 

[...]
Xem tiếp

Nhà cháu có ý kiến

Được viết bởi : Admin | Ngày 2015-02-03

Mấy ngày nay dư luận xôn xao những ý kiến trái chiều về lễ chém lợn ở Ném Thượng. Bác Đỗ Doãn Hoàng trong số báo Đại Đoàn kết ngày 28/2/2015 khơi lại chuyện “ lễ hội đâm trâu” ở Tây Nguyên. dẫn ra ý kiến của một số bác lãnh đạo ngành " vươn hóa"  về cái lễ hội ấy. Chuyện chém lợn nhà cháu không dám lạm bàn. Dưng mà lâu nay có nhiều ý kiến cho rằng một trong số những lễ hội của Tây Nguyên ( như " lễ hội đâm trâu) là dã man, lãng phí công cụ sản xuất vì " con trâu là đầu cơ nghiệp"...vv...và ....vv

Cám ơn các bác yêu mến Tây Nguyên ( ai mà lại không hiểu, không yêu Di sản văn hóa nhân loại cơ chứ) . Nhưng yêu như thế " bằng mười hại nhau còn gì". Cực chẳng đã xin các bác cho người Tây NGuyên nhà chúng cháu được nói lại một lần ( vì cũng nói nhiều lần rồi mà chẳng biết sao các bác cứ mắng mỏ miết) thế này nhé : rằng cộng đồng chúng cháu không hề có cái gọi là “ Lễ hội đâm trâu” đâu ạ. Và con trâu đối với người Tây Nguyên không phải “ là đầu cơ nghiệp”, để là công cụ dùng trong sản xuất nông nghiệp.

Ngày xửa ngày xưa người Tây Nguyên chỉ “ ăn trâu” khi diễn ra một nghi lễ quan trọng của một cộng đồng, hoặc một gia đình nào đó. Ví dụ như lễ mừng chiến thắng ( trong chiến tranh bộ lạc), lễ kết nghĩa (  sống cách biệt nên coi trọng việc kết nghĩa lắm), lễ mừng cơm mới khi thu hoạch được 100 gùi lúa,cưới xin, tang ma, bỏ mả của một gia đình có vị trí quan trọng trong cộng đồng….Tóm lại,việc gì lớn, người Tây Nguyên không chỉ phải cầu xin mà còn cảm tạ vô số các vị thần linh ( Yang) để được phò trợ. Con trâu được coi là lễ vật thanh sạch nhất, lớn nhất, chỉ “ ăn trâu” trong một lễ trọng nào đó, chứ không hề có “ Lễ hội đâm trâu” riêng như các bác tưởng tượng. Trước đây trâu nuôi hàng đàn chỉ dùng cho các lễ lạt, chúng không hề bị bắt phải vận chuyển nông sản như con bò hay con voi. Chẳng thế mà hồi mới giải phóng, học làm ruộng nước, chính mắt nhà cháu đã chứng kiến bà con dùng voi đi cày, chứ không dùng trâu. Nay không còn thờ cúng yang, nên bà con chuyển sang phát triển đàn bò, mà không nuôi nhiều trâu nữa.

Lễ vật con trâu tương tự như việc các bác  vay tiền Bà Chúa kho làm ăn, đến năm cùng tháng tận phải có lễ lớn mà trả, nếu năm ấy khấm khá. Các bác cần cầu tài lộc lớn cũng  phải có lễ vật to dâng hiến ( Bây giờ thay vì cúng heo quay thì nhiều $ cũng được)

Đấy là trả lời cho ý kiến “ con trâu là đầu cơ nghiệp”.

                Tiếp theo, khi quyết định lễ gì có ăn trâu, người ta buộc trâu một đêm không cho ăn cỏ, để thanh sạch.Trước khi tiến hành hạ thủ, phải có bài “ khóc trâu bằng văn vần” ( như là thơ lục bát vậy). Nội dung đại ý rằng “ lâu nay trâu ở trong nhà, được coi như anh em. Nay trâu thay mặt con người báo với các thần linh công việc đã xong, đã tốt đẹp, cộng đồng ( gia đình) dâng lễ vật này biểu thị lòng thành và sự cám ơn to lớn đối với các yang, cám ơn mày, ơ trâu…”.

( Trong lễ “Xoay cột cầu mùa” của người Bâhnar Chăm, có nghi lễ 7 người phụ nữ dắt trâu đi 7 vòng quanh cột nêu trong tiếng khấn nguyện của thày cúng, để “ báo cáo” với các thần linh và từ giã cộng đồng. Bài “ Khóc trâu” của tộc người Ca Tu từng được Huy chương vàng Liên hoan nghệ thuật dân gian đấy ạ)

Người ta phải làm sợi dây bằng nứa bện rất chắc,chọn những người thật khỏe mạnh để hoặc đâm một nhát trúng tim, con trâu chết ngay, hoặc chặt hai chân sau cho trâu không thể chạy lồng được. Đảm bảo an toàn tuyệt đối cho cộng đồng. Sau đó mang trâu đi xẻ thịt, lấy đầu, đuôi đặt lên mâm cúng, huyết bôi lên cột nêu, cây cổ thụ, cột nhà rông, cầu tháng nhà sàn, kho lúa… ( báo cáo các Yang có ăn trâu). Thịt  làm bữa ăn cộng cảm cho toàn thể cộng đồng và chia cho mỗi nhà một rẻo nho nhỏ ( Ai cũng được hưởng lộc yang), da để bện thành giây thừng hay bịt trống. Chưa bao giờ và ở đâu có hiện tượng xô đẩy, tranh cướp.

Đó là những hành vi ứng xử theo quan điểm ngây thơ của nhà chúng cháu là rất nhân văn, là bản sắc của văn hóa dân gian Tây Nguyên, để trả lời cho sự lo ngại của các bác  là “man rợ , lạc hậu, gây nguy hiểm cho cộng đồng ” .

Tuy nhiên, lâu nay ở Tây Nguyên còn rất ít nơi bà con nhà cháu tự tổ chức “ ăn trâu”. Vì :

- Đa số đã chuyển đổi tín ngưỡng, việc cúng các yang không còn phù hợp

- Điều kiện kinh tế không cho phép ( có bao giờ mà thu được 100 gùi lúa nữa đâu) .

- Bà con chúng cháu rất sợ bị cán bộ cho là lạc hậu, mê tín, hủ tục

Vậy cái gọi là “ lễ hội đâm trâu” thường diễn ra ở đâu?

Xin thưa : chỉ có ở các điểm du lịch nhân một lễ hội nào đó của địa phương, nhằm thu hút du khách.Hoặc nhân một ngày hội gi đó, Ban tổ chức yêu cầu một tộc người nào đó tái hiện lại….

“ Lễ hội đâm trâu” được quảng bá bởi các “nhà” chỉ nhằm quay, ghi, chụp, công bố những cảnh nào được cho là “ hấp dẫn” nhất.( Thậm chí trong lễ hội Buôn Đôn 2014,có nàng còn leo cả lên cột nêu để chụp cho được một bức ảnh ưng ý đấy ạ….).

Thôi thì các bác quyền cao chức trọng, hiểu nhiều biết rộng, cứ việc tranh cãi,nhưng người Tây Nguyên chúng cháu không thích thú gì với việc phải cúng “giả vờ” đâu. Nếu tôn trọng tập quán, thì cứ để bà con nhà cháu lựa chọn cách thức tiến hành các lễ hội thật sự theo nhu cầu tự thân của cộng đồng, ủng hộ kinh phí là hoan hỉ rồi.

                                                                  Lễ phải là nhu cầu tự thân của gia đình hay cộng đồng- Lễ cưới Ê đê

 Chắc đông đảo bà con các tộc người Tây Nguyên nhà cháu cũng không ưng cái bụng  việc các đơn vị du lịch mời  thày cúng của buôn làng đến để thực hiện cái gọi là  “ Lễ hội đâm trâu” cho du khách thưởng lãm đâu ạ.

 Các bác bảo sao bà con nhà cháu nghe vậy. Mong những bác nào  đã “ phản ứng gay gắt”  sẽ đèn giời soi xét, rà soát và ra quyết định thế nào cho hợp lòng dân. Bà con chúng cháu hết bụng  cám ơn . Xin ý kiến một lần như thế cho xong ạ.

[...]
Xem tiếp

Cà phê ARul

Được viết bởi : Admin | Ngày 2015-02-03

Alo,alo, " Vườn cổ tích" nay đã thành quán cà phê sạch Arul tại buôn Kó Dhong. Ai yêu cà phê , yêu Ê đê - Tây Nguyên thì đến nhé. Không gian tuyệt vời luôn. 

                                                          

[...]
Xem tiếp